Home / Lutherencyclopedie / Kinderen

Kinderen

Hoewel Luther allesbehalve geloofde dat kinderen als een onbeschreven blad ter wereld komen, waren ze voor hem toch een prediking op zich: in zijn tafelgesprekken wees hij vaak op hun afhankelijkheid, vrolijkheid, dapperheid, onbezorgdheid, onschuld, echtheid en geloof. Hij veronderstelde bij het kind een kinderlijk geloof (fides infantium) en zag daarvoor in het geloof van degenen die het kind ter doop houden een belangrijke hulp. Zij hebben de opdracht het kind verder te onderwijzen.

Zelf had Luther zes kinderen:

  1. Johannes (7 juni 1526 – 27 oktober 1575). Aan zijn oudste zoon schreef Luther zijn beroemde brief uit de Coburg over een paradijstuin voor kinderen die gehoorzaam zijn en bidden. Brieven uit zijn vroege volwassenheid laten een zekere spanning in de relatie met zijn vader zien, maar samen met zijn jongere broers Martin en Paul was hij erbij toen Luther in 1546 zijn laatste reis maakte (bij het sterven zelf was hij juist op familiebezoek in de buurt). Toen hij 26 jaar was stierf zijn moeder, Katharina von Bora. Johannes was werkzaam als jurist.
  2. Elizabeth (10 december 1527 – 3 augustus 1528). Tijdens de tweede zwangerschap, heerste de pest in Wittenberg. Luther maakte zich grote zorgen over de gezondheid van moeder en dochter. Toen Elizabeth nog voor haar eerste verjaardag onverwacht stierf, was hij diep geraakt. Haar grafsteen is nog altijd te zien in de stadskerk in Wittenberg.
  3. Magdalena (4 mei 1529 – 20 september 1542). Vrij snel na de dood van Elizabeth werd Katharina zwanger van een tweede dochtertje, dat dan ook door Luther als een ‘troostkind’ werd ervaren. Hoe Luther met haar ziekte en vroege dood omging, is opgetekend in de tafelgesprekken.
  4. Martin (9 november 1531 – 4 maart 1565) stierf al op 33-jarige leeftijd; gehuwd maar kinderloos, arm en als theoloog zonder vaste aanstelling.
  5. Paul (28 januari 1533 – 8 maart 1593) werd vernoemd naar de apostel Paulus en heeft van Luthers kinderen het langst geleefd en het meeste carrière gemaakt: hij was vanaf 1558 hoogleraar geneeskunde in Jena en lijfarts aan verschillende hoven.
  6. Margarethe (17 december 1534 – 1570).

Er zijn momenteel nog ca. 200 nakomelingen van Luther, waarvan sommigen zich actief inzetten voor de nalatenschap van hun voorvader, onder meer op de website www.lutheriden.de.

(Bron: V. Leppin & G. Schneider-Ludorff (red.), Das Luther-Lexikon (Regensburg: Bückle & Böhm 2014), 341-345)